dị bào
Định nghĩa
- Danh từ (Sinh học, Giải phẫu):
- Tế bào riêng biệt, biệt lập: "dị bào" chỉ một loại tế bào đơn lẻ, tồn tại độc lập trong mô, có chức năng chuyên biệt và không hòa nhập hoàn toàn vào cấu trúc chung của mô đó. Thuật ngữ này tương đương với "idioblaste" trong tiếng Pháp.
- Đặc điểm: Các "dị bào" thường có hình dạng, kích thước hoặc chức năng khác biệt so với các tế bào xung quanh, đóng vai trò chuyên hóa trong sinh lý của cơ thể.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Trong mô thực vật, "dị bào" có thể là tế bào tiết nhựa hoặc tế bào chứa tinh dầu. (Trong mô thực vật, tế bào riêng biệt này có chức năng tiết ra các chất đặc biệt.)
- Các nhà sinh học nghiên cứu "dị bào" để hiểu rõ hơn về sự chuyên hóa của tế bào trong cơ thể. (Các nhà khoa học tìm hiểu tế bào biệt lập để nắm bắt cơ chế chuyên biệt hóa.)
Các cách sử dụng nâng cao
"dị bào trong mô liên kết": tế bào riêng lẻ nằm rải rác trong mô liên kết, có chức năng đặc thù như tế bào mỡ hoặc tế bào sắc tố.
- Sự hiện diện của "dị bào trong mô liên kết" giúp cơ thể thực hiện các phản ứng sinh hóa cục bộ. (Tế bào riêng biệt trong mô liên kết hỗ trợ các chức năng chuyên hóa tại chỗ.)
"dị bào thực vật": tế bào đặc biệt trong thực vật, như tế bào xơ cứng hoặc tế bào tiết, khác biệt với mô nhu mô xung quanh.
- "Dị bào thực vật" thường có vách dày và chứa các chất dự trữ hoặc bảo vệ. (Tế bào riêng biệt trong thực vật có cấu trúc đặc thù để thích nghi với chức năng.)
Biến thể và từ gần giống
Bào (danh từ): tế bào, đơn vị cấu trúc cơ bản của cơ thể sống.
- Mỗi bào trong cơ thể đều có chức năng riêng. (Mỗi tế bào đều đảm nhận vai trò cụ thể.)
Đồng bào (danh từ): tế bào cùng loại, cùng nhóm — trái nghĩa với "dị bào" về mặt tính chất đồng nhất.
- Các tế bào gan là đồng bào vì chúng có cấu trúc và chức năng tương tự. (Các tế bào gan cùng loại với nhau.)
Từ đồng nghĩa
- Tế bào biệt lập: tế bào tồn tại độc lập, không hòa nhập hoàn toàn.
- Tế bào chuyên hóa: tế bào có chức năng đặc thù, khác biệt so với tế bào xung quanh.
- Tế bào riêng rẽ: tế bào đơn lẻ, không thuộc về một nhóm đồng nhất.
Thành ngữ liên quan
- Không có thành ngữ phổ biến: "dị bào" là thuật ngữ chuyên ngành sinh học, không xuất hiện trong thành ngữ thông dụng.